Η Διώρυγα της Ποτίδαιας: Το τεχνητό πέρασμα που «χώρισε» την Κασσάνδρα από τη Χαλκιδική

 

Στο στενότερο σημείο που ενώνει την Κασσάνδρα με την υπόλοιπη Χαλκιδική, βρίσκεται ένα έργο με βαθιές ιστορικές ρίζες και διαχρονική στρατηγική σημασία: η διώρυγα της Ποτίδαιας, γνωστή και ως κανάλι της Νέας Ποτίδαιας. Ένα τεχνητό πέρασμα που ενώνει τον Θερμαϊκό με τον Τορωναίο κόλπο, μετατρέποντας ουσιαστικά την Κασσάνδρα σε «νησί».

Ιστορικές αναφορές από την αρχαιότητα

Η ύπαρξη της διώρυγας αναφέρεται ήδη από την αρχαιότητα, αναφέρεται από τον 1ο αι. π.Χ

 Ο γεωγράφος Στράβων μνημονεύει το πέρασμα, ενώ αρκετοί ιστορικοί αποδίδουν τη διάνοιξή του στον Μακεδόνα βασιλιά Κάσσανδρο, όταν το 315 π.Χ. ίδρυσε την Κασσάνδρεια στη θέση της αρχαίας Ποτίδαιας.

Η γεωγραφική θέση του ισθμού ήταν κομβικής σημασίας: όποιος ήλεγχε το πέρασμα, έλεγχε την είσοδο προς την Κασσάνδρα. Το κανάλι διευκόλυνε τη ναυσιπλοΐα, αποφεύγοντας τον περίπλου της χερσονήσου, ενώ παράλληλα λειτουργούσε και ως αμυντικό έργο.

Βυζαντινά τείχη και οχυρώσεις

Κατά τα βυζαντινά χρόνια, η περιοχή ενισχύθηκε οχυρωματικά. Ο αυτοκράτορας Ιουστινιανός Α΄ φέρεται να κατασκεύασε τείχη κατά μήκος του ισθμού, τμήματα των οποίων σώζονται μέχρι σήμερα. Η Ποτίδαια αποτέλεσε διαχρονικά στρατηγικό σημείο, περνώντας από διάφορες ιστορικές περιόδους – βυζαντινή, βενετική και οθωμανική.

​«Τον Νοέμβριο 1821 οι Έλληνες ηττήθηκαν και η πόλη καταστράφηκε ολοσχερώς.

​Οι Τούρκοι πυρπόλησαν σπίτια, λεηλάτησαν τις περιουσίες και έσφαξαν τους κατοίκους της περιοχής, και το γεγονός έγινε γνωστό ως το «ολοκαύτωμα της Κασσάνδρας».

​Αρχές του περασμένου αιώνα η πόλη χτίστηκε ξανά από πρόσφυγες της ανατολικής Θράκης και ονομάστηκε Νέα Ποτίδαια,».

Σύγχρονη Εποχή: 

Η διώρυγα πήρε τη σημερινή της μορφή κατά τη διάρκεια έργων μεταξύ 1935-1937.

Γέφυρα: Η γέφυρα της Νέας Ποτίδαιας, που ενώνει τις δύο πλευρές, κατασκευάστηκε το 1970. Πριν από αυτήν, η διέλευση γινόταν με πλωτή πλατφόρμα το Σάλι οπου άνθρωποι και εμπορεύματα πήγαιναν από την μία άκρη στην άλλη. 

Γέφυρα: Η γέφυρα της Νέας Ποτίδαιας, που ενώνει τις δύο πλευρές, κατασκευάστηκε το 1970. Πριν από αυτήν, η διέλευση γινόταν με πλωτή πλατφόρμα.